Home »
Đăng bởi 1991 Land lúc Thứ Ba, 13 tháng 8, 2019 ,

Trong hơn 400 tác phẩm ở cả thanh nhạc, khí nhạc, nhạc múa, ca kịch... mỗi công trình có mặt trên thị trường với nhạc sĩ Văn Ký lại có những khởi nguồn rất riêng.

Cuộc đời làm cho nghề, tôi hên được trò chuyện với nhạc sĩ Văn Ký phổ quát lần. Song ở bất kỳ thời điểm nào, chuyện đời, chuyện nghề ở ông luôn tiếp thêm năng lượng cho người đối diện, khiến cho câu chuyện luôn mới. Ở ông toát ra một phong thái an nhiên, tự tại.

Ông bảo: “Cuộc sống đẹp lắm, giang sơn đi lên với hầu hết vấn đề đáng vui vẻ. Tất nhiên, cuộc thế chẳng có gì là tuyệt vời 100%, nhưng so với những năm tháng trước đó, cuộc sống thay đổi quá đa dạng, non sông trên mọi phương diện chẳng thể nào phủ nhận được”.

Nhạc sĩ Văn Ký: Từ 'Bài ca hy vọng' tới 'Bay lên Việt Nam'
Trong hơn 400 thành quả ở cả thanh nhạc, khí nhạc, nhạc múa, ca kịch... mỗi công trình ra đời với nhạc sĩ Văn Ký lại có những khởi nguồn rất riêng.

Ký ức không bao giờ quên

Ngược thời điểm, nhạc sĩ Văn Ký cũng như phổ quát nhạc sĩ cùng thời vinh diệu đi cùng cùng dân tộc từ những ngày đầu cuộc khởi nghĩa cho tới ngày toàn thắng và trong giai đoạn nước nhà đổi mới. Và chẳng hề dễ gì bạn nào cũng có được những công trình để đời và những ký ức khó khăn phai mờ trong trái tim người nghệ sĩ.

Ông Văn Ký kể: "Mùa xuân năm 1958, từng ca từ của bài “Bài ca chờ đợi” được bật ra trong tôi một bí quyết tự nhiên. Tình hình nước nhà thời điểm đó nhiều khó khăn. Tuy vậy, tôi cũng như phổ biến người cùng thời có một niềm tin mãnh liệt, cam đoan tham gia ngay mai tốt đẹp, tương lai đón nhận. Thậm chí tôi muốn bay lên cùng với bầy chim trở về tương lai mà tôi viết: Về mai sau! Ngày quê hương màu xanh áo mới, tràn đầy niềm tin/ Tuyến đường ta đi xanh thắm mộng đời/Về tương lai! Bè đảng chim ơi! cùng ta cất cánh… Một vài 04 tuần sau tôi mang tới Nhà xuất bạn dạng Âm nhạc để in, nhưng bị từ chối. Ban chỉnh sửa nói bài hát sáng sủa quá, lãng mạn quá, không phù hợp với quá trình cách mệnh bây chừ.

Tôi đọc lại bạn dạng nhạc của mình, nhưng thấy không thể khác được nên đã mang tới Đài Ngôn ngữ vn. Giám đốc Đài lúc ấy là ông È cổ Lâm đã ủy quyền nhạc sĩ Phạm Tuyên - Trưởng ban Âm nhạc sắp xếp để tôi trực tiếp dàn dựng. chậm triển khai là giai đoạn quốc gia nhị miền bị chia cắt, phong trào cách mạng miền Nam bị bầy áp, không nắm bắt trận chiến tranh kéo dài đến bao giờ… Nhưng chính chân lý “Việt Nam nhất định thắng” và niềm tin gang thép của những người chiến sĩ cộng sản, của chính phiên bản thân khi nghĩ về hiện tình giang sơn, đã làm cho “Bài ca hy vọng” có sức lan tỏa mạnh mẽ, biểu hiện được tầm cao tư tưởng và có sức cũ rích vũ lớn tưởng, hướng công chúng vươn đến cái đẹp".

Nhớ lại những kỷ niệm xưa, nhạc sĩ Văn Ký kể phổ thông về những kỷ niệm, xúc cảm theo ông suốt cả thế cuộc. Ông cũng không quên nhắc tới những người bạn, những người bạn bè đã nằm lại nơi mặt trận và cả những người bạn vì điều kiện tình cảnh nào đó mà phải sống xa đất nước nhưng trong lòng họ luôn nặng trĩu một nỗi niềm với quê hương, dân tộc. Có những ký ức cứ hiện về như mới ngày nào.

Nhạc sĩ Văn Ký: Từ 'Bài ca hy vọng' tới 'Bay lên Việt Nam'
Nhạc sĩ Văn Ký: 'Bay lên Việt Nam' từ ý tưởng của bức thư tình.

Ông tâm sự: "Khi sáng tác, tôi đặt bản thân tham gia một địa điểm khác, không đơn thuần là tình cảm thông thường, ái tình lứa đôi mà là cảm xúc tự nhiên bật lên, biến nghĩ suy của bản thân mình hướng tới những yếu tố to con, tươi đẹp của dân tộc mà ngay chính tôi cũng không hình dung được.

"Bài ca hy vọng" ngay khi mới xây dựng thương hiệu chẳng hề khách hàng nào cũng thích, ủng hộ. Bên cạnh chỉ những người đã sống trong ngục tù, từng trải qua những mất mát, đau thương trong chiến tranh mới thấy bõ bèn. Chính câu chuyện của Bà Trương Mỹ Hoa, nguyên Phó Chủ toạ nước - cựu tù Côn Đảo từng kể rằng trong tù bà vẫn hát "Bài ca kì vọng" với rất nhiều niềm tin tưởng ở mai sau. "Khi nghe phạm nhân hát Bài ca kì vọng, đồng đội cai ngục tù cho đổ vôi bột tham gia hầm, nhưng mọi âm mưu của chúng không bao giờ dập tắt được niềm chờ đợi của những người cộng sản. Bài hát khiến cho dân chúng thêm câu kết không rời.

Không chỉ bà Trương Mỹ Hoa, bà Phan Thị Quyên - hiền thê hero Nguyễn Văn Trỗi, hay bà Trằn Thị Châu là những minh chứng chi tiết và sinh động cho sức lan tỏa và trường tồn của "Bài ca hy vọng", mà theo nhạc sĩ Văn Ký thì: "Các đội viên cộng sản có cùng một lối suy nghĩ, một niềm tin như thế, vì thế dù trong tù ngục, gông cùm, họ vẫn hát Bài ca chờ đợi với những lời ca bay bổng. Bởi chỉ có những người có cùng hệ lối suy nghĩ mới cảm nhận rõ những ý nghĩa xa xăm về niềm tin chiến thắng.

Đã hơn 60 thập kỷ, tôi gặp mặt được người nghe khi cùng tận cảm xúc trong tôi được biểu hình thành và hòa với tầng xúc cảm của công chúng. Không dừng lại ở một công trình thanh nhạc phổ biến. Các thế hệ nhạc sĩ, nghệ sĩ còn chuyển biên soạn "Bài ca chờ đợi" cho đa dạng cây nhạc cụ độc tấu như: Guitar, sáo, violoncello, piano, phối khí cho dàn nhạc dân tộc, dàn nhạc giao hưởng và được đưa tham gia khiến cho nhạc nền trong phim phim Đừng đốt".

Chờ đợi để "Bay lên Việt Nam"

Nhạc sĩ Văn Ký là một trường hợp hi hữu trong giới nhạc sĩ. Từng bị bệnh nặng, nhưng chính lối sống sống lạc quan và tập yoga hàng ngày theo cách thức của Ấn Độ đã cho ông một sức khỏe tốt hơn mà nếu như không nói, ít nào ngờ năm nay ông đã ở tuổi bấy lâu thi thoảng, 91 năm cuộc thế nhưng vẫn mê mải thông minh với năng lượng tràn đầy. Chính sự chiêm nghiệm cuộc thế đã tạo nên những xúc cảm thông minh nhất quyết, bởi ngày ấy và bây giờ bí quyết xa tất cả.

Trong hơn 400 tác phẩm ở cả thanh nhạc, khí nhạc, nhạc múa, ca kịch... mỗi thành quả có mặt trên thị trường với ông lại có những khởi nguồn rất riêng. Và câu chuyện về tác phẩm “Bay lên Việt Nam” cũng làm ông rưng rưng mỗi khi nhắc lại.

Nhạc sĩ Văn Ký tâm tình: "Năm 2006, khi vn chuẩn bị chính thức gia nhập WTO, không khí phường hội hồ hởi, phấn chấn. Tổng chỉnh sửa VietNamNet lúc đó anh Nguyễn Anh Tuấn có ý tưởng phát hành một trào lưu trong xã hội, truyền cảm hứng cho khát vọng vn, cho dân tộc Việt Nam, quốc gia vietnam cất cánh bắt kịp các nước tân tiến tiên tiến. Anh chọn lựa trong khoảng cho trào lưu này là Bay lên vietnam để cổ vũ, cũ rích vũ và âm nhạc nghệ thuật có tác dụng cũ rích vũ lớn còn hội hoạ là biểu trưng cho thị giác.

Từ suy nghĩ đó anh Nguyễn Anh Tuấn nghĩ ngay tới tôi và gọi laptop thủ thỉ về ý tưởng này và mời tôi sáng tác bài hát với tựa đề Bay lên vietnam". 

Bay lên vietnam là cả một thời kỳ, cả một quá trình của thế cục thông minh của nhạc sĩ Văn Ký.

"Ở một góc độ tư duy nào đó thì "Bay lên Việt Nam" là phiên bản 2 của "Bài ca hy vọng". Tuy nhiên, mỗi bài có một hình tượng âm nhạc không giống nhau, ngôn ngữ âm nhạc khác biệt, bí quyết biểu đạt xúc cảm cũng khác biệt, nhưng lối suy nghĩ, tinh thần và tình cảm gần như nhau. Và Bay lên vietnam là một nhạc điệu hùng tráng, nhưng cũng có những giây khắc lắng đọng, nhẹ nhàng và lãng mạn vút lên, tạo dựng ra bầu trời lớn của tự do và khát vọng hòa bình trên hành tinh.

Một hình ảnh vietnam trẻ trung, hiện đại, nhân thức trân quý những giá trị lịch sử, nhưng cũng biết quên đi quá khứ của chiến tranh để hướng tới một mai sau tốt đẹp hơn. “Việt Nam ngày mới… hát lên gọi mời/ Bạn bè ta ở khắp nơi, về đây đất lành chim đậu/Ngàn năm sang trang sử mới/ Rồng thiêng tung cánh Thăng long Hà Nội/ Thủ đô hôm nay… vn bay lên… bay lên… bay lên Việt Nam bay lên...”

Hồn dân tộc biến thành tiếng nói của kỷ nghuyên

Sáng tác của nhạc sĩ Văn Ký có nhạc điệu đẹp, ca từ giàu chất thơ, gợi hình ảnh rõ nét và đậm chất nhân bản sâu sắc. Có lẽ, những chiêm nghiệm từ cuộc đời đã cho ông có được những xúc cảm mãnh liệt trong sạch tạo và mang đến cho công chúng những công trình nghệ thuật đích thực, trở thành những bài ca đi cùng năm tháng trong dòng chảy của âm nhạc vietnam.

Nhạc sĩ Văn Ký: Từ 'Bài ca hy vọng' tới 'Bay lên Việt Nam'
91 tuổi nhạc sĩ Văn Ký vẫn mê mải thông minh với năng lượng tràn trề.

Ngay trong Bài ca chờ đợi cũng xuất hành từ chất liệu âm nhạc dân dã. Chưa nói tới sự tạo ra của âm nhạc bình dân trong công trình, chỉ câu hát cuối “Mùa đông và mây mù, sẽ... tan”, với việc sử dụng luyến âm ở chữ “sẽ” đậm chất dân gian, mà chỉ có trong âm nhạc ngũ cung của vietnam đã cho thấy nhạc sĩ Văn Ký sản xuất, biến hóa để nhạc điệu ấy mang một sinh mệnh khác - sinh mệnh của một thời đại mới. Bởi với ông, mọi thành quả đều phải bắt nguồn trong khoảng dân tộc, bắt nguồn trong khoảng những gì tinh túy từ ngàn đời xưa phụ thân ông ta xây đắp, sinh ra nên.

Dù rằng các bạn trẻ có thể có những nghĩ suy khác. Cuộc sống cũng có những yêu cầu phát triển mới, cùng với sự tạo ra của giang sơn. Tiếng nói âm nhạc cũng cần có những đổi mới, nhưng tinh thần sẽ không thể khác. Bởi một tác phẩm thành công của giai đoạn này cũng sẽ mang tầm tư tưởng của cả một thế hệ, dù rằng hình tượng và tiếng nói âm nhạc của mỗi thế hệ cũng có những điểm khác lạ, nhưng về căn bản thì tình cảm con người và lòng tin vào tương lai của quốc gia cũng sẽ vẫn là như thế.

Ông quan điểm rằng: “Âm nhạc nói riêng, nghệ thuật nói phổ biến phải lạ mắt, phải có cái riêng, chứ ví như giống như các dân tộc khác trên nhân loại thì cũng không hay lắm. Cho nên khách hàng trẻ nên tìm hiểu kỹ âm nhạc bình dân và tạo ra nó theo tư duy và ngôn ngữ mới - ngôn ngữ của hiện tại. Tôi không lo lắng về sự nhập cảng của âm nhạc ngoại lai. Tất nhiên trong sự phát hành đa dạng của nghệ thuật nói tầm thường, âm nhạc nói riêng, chẳng phải đa số sáng tạo, chăm sóc đều là hay, nhưng cũng có những điều mới mẻ, sáng tạo rất lạ mắt mà những cái đó chỉ có thời điểm và quần chúng gạn lọc, chứ cũng không nên chi tiết quá. Hãy để thời gian đủ để ta chiêm nghiệm, đại chúng kiểm nghiệm và những gì còn lại  - đó mới là nghệ thuật đích thực".

Âm nhạc nghệ thuật luôn luôn là những sắm tòi thông minh, sản xuất với những yếu tố mới mẻ. Nhưng toàn bộ những cái mới cũng đều phải bắt nguồn trong khoảng cội dễ dân ca, dân nhạc cổ truyền của dân tộc. Với nhạc sĩ Văn Ký, âm nhạc cổ xưa ngấm tham gia máu. Song hồn cốt dân tộc đã được ông biến hóa trở thành ngôn ngữ của thời đại, và ngay trong từng câu hát được ông dùng tiếng nói dân tộc ở một dạng thức rất riêng - rất Văn Ký.      

Nai lưng Lệ Chiến
Ảnh: Lê Anh Dũng

Nhạc sỹ Văn Ký: Nhiều tiêu cực càng phải hy vọng

Nhạc sỹ Văn Ký: Nhiều tiêu cực càng phải chờ đợi

Phóng viên VietNamNet chạm chán nhạc sĩ của "Bài ca chờ đợi" trong một ngày thu – mùa cách mạng bừng lên ánh sáng mới, mùa của những xao xuyến, rung cảm lay động hồn người.


Xem tại: gia nha dat

Tags:

ĐĂNG KÝ NHẬN BẢNG GIÁ

Bản quyền thuộc về Ivan Nguyen, Căn Hộ Luxriverview Quận 7